VAR FACİASININ DÜŞÜNDÜRDÜKLERİ

Aktif .

Süper Lig’de 2018-19 Lefter Küçükandonyadis Sezonu “Var-Video Yardımcı Hakem” uygulamasıyla başladı. Bu uygulamayı önceki akşam ilk kez canlı olarak İzmir’deki Göztepe - Y. Malatyaspor maçında gördüm. Sezonun ilk haftasında evinde müthiş taraftarı önünde galibiyet için sahaya çıkan Göztepe, Var-Özgür Yankaya ortak yapımıyla neye uğradığını şaşırdı! 
 
Önce, 32’de 10 kişi kalan, konuk takımdan da 64’te bir oyuncu atılan kadar 16 dakika 9 kişi oynayan Göztepe’nin her iki yarıda direkten dönen topu vardı. Uzun süre eksik oynamasına karşın topla oynama oranı yüzde 59’du. Rakibi hiç korner kullanmamasına rağmen dört kornerle oynadı. Daha çok rakip kaleye giden, 11’e 9 oynadığında bile gol arayan bir Göztepe vardı.
 
GÖZTEPE - Y. MALATYASPOR MAÇINDAKİ VAR KARARLARI
 
Bu istatistikleri neden veriyorum? Eksik olmasına rağmen bu kadar üstün oynayan bir takımın mağlup olması için ya çok şanssız ve aynı zamanda beceriksiz olması lazım ya da hakem kararlarının sürekli aleyhine olması lazım. 
 
Dün akşam Göztepe iki direkte patlayan topla şanssızdı… Gol yollarında etkisizdi… Tamam. Ancak aynı zamanda sahalarda kolay kolay görülmeyecek bir Var-Orta hakem faciası yaşadı ki, inanılır gibi değil! Verilen yanlış kararlar, verilmeyen kararlar tam bir skandal toplamı oluşturdu ve maçın gidişatını da, sonucunu da belirledi. Bunlardan önemli olanlarına bakalım.
 
1) 17’de Gouffran’ın kornerinden gelen topa Deniz’in vurduğu kafa sağ yan direkten geri geldi, altı pasta topa hamle yapan Reis Adem’in ayak darbesiyle yerde kaldı. Göztepeli futbolcuların penaltı itirazları üzerine Var’a başvuran ama gidip izlemeyen ve Var’daki Ali Palabıyık’ın dediğini yapan orta hakem Özgür Yankaya pozisyonun penaltı olmadığına hükmetti. (Sonradan çok değişik açılardan televizyondan pozisyonun tekrarını izledim ve gördüm ki, pozisyon net bir penaltı).
 
2) 23’teki Y. Malatyaspor akınında ters aşırma vuruşla top defansın arkasına düştü, topu önünde gören Arturo filelerle buluşturdu. Bu pozisyonda yan hakem ofsayt gördü ve bayrak kaldırdı. Yankaya bir kez daha Var’a başvurdu ve yine pozisyonun tekrarını kendisi izlemeden “gol” kararı verdi! Yankaya, önündeki pozisyonu göremedi, yan hakemin bayrağını da dikkate almadı ve inisiyatifi sadece Var’a bıraktı!
3) 48’de Arturo-Castro arasındaki ikili mücadelede sert giren Castro’nun pozisyonu nedeniyle Yankaya bir kez daha Var’a başvurdu ve bu kez kendisi izledi ekrandan. Sonuç, Castro’ya direkt kırmızı kart ve Göztepe sahada 9 kişi! Daha önce bir sertliği olmayan ve uyarı da almayan Castro’ya kırmızı değil, sarı kart verilmeliydi!
 
4) 89’da Tayfur’un direkten dönen şutunu Alpaslan tamamladı ve top filelere gitti. Skor tabelası 2-2’yi gösterdi fakat Var’la görüşen Yankaya golü ofsayt gerekçesiyle iptal edince skor tabelası değişerek yeniden 1-2’yi gösterdi!
 
5) Hemen arkasından uzatmanın ilk dakikasında Göztepe’den Y. Malatyaspor’a sezon başında transfer olan Ömer’in golü geldi; Yankaya bu golde de Var’a başvurdu ve sonrasında golü geçerli saydı.
 
6) Orta Hakem Yankaya’nın 32’de Göztepe’den Poko’ya ve yine 64’te Y. Malatyaspor’dan Chebake’ye gösterdiği ikinci sarıdan kırmızı kartlar ise doğruydu. Poko, sarı kartı olmasına rağmen rakibine daha giderken takındığı tavır ve akabinde sürtmesinin hiçbir izahı yok. Takımın ön liberosunun, kilit bir oyuncusunun yersiz bir kart görmeye hakkı yok! Maç 1-0 henüz ve daha 58 dakika daha var! (Bunu Göztepe yönetimi ayrıca değerlendirmelidir)
 
SONUÇ
 
7) Sonuç olarak dün akşam İzmir’deki maçta Özgür Yankaya ve Var’ın başındaki Ali Palabıyık Göztepe’yi adeta doğradı! Bütün Var kararları Göztepe aleyhine verildi. Asıl sorun işe şuydu; Yankaya, orta hakem olarak pozisyonlara yakın olmak ve inisiyatif almak, ayrıca yan hakemlerle göz temasını koruyarak yararlanma yerine gidişatı neredeyse inisiyatifi tamamen Var’a bıraktı! Var’da ise orta hakemi inisiyatife davet etme yaklaşımı demek ki söz konusu olmadı.
 
NE YAPILMALI?
 
BJK’nınki gibi başka maçlarda da Süper Lig’in daha ilk haftasında sıkıntılı Var-hakem pozisyonları yaşandı. TFF’nin acilen sahada ve Var’da görev yapan ve yapacak olan tüm hakemleri toplayarak bir seminer düzenlemesi ve Var uygulamasını anlatması şart. Bunun özü de şudur: Orta Hakem ve yan hakemler maçı yönetmeli, inisiyatifi ve önemli kararları Var’a bırakmamalı, ancak işin içinden çıkılmayacak çizgi pozisyonu vb. çok tartışmalı durumlarda Var devreye sokulmaldır. Bu ne demek? Eskisi gibi orta hakem ve yan hakemlerin maçı yüksek konsantrasyonla yönetmeleri, pozisyonları yakından ve gereği gibi izlemeleri demek… Her şey Var’a kalacaksa hakem triosunun ve dördüncü hakemin sahadaki rolü ne o zaman? O yüzden, TFF’nin ve Merkez Hakem Komitesi’nin çabucak duruma el atması liglerin selameti açısından kaçınılmaz. Yoksa sık Var uygulamalarıyla ne maçların tadı kalır sık duran ve soğuyan maç yüzünden ne de zaten sıkıntılı olan tribünler dolar.
 
“VİDEO YARDIMCI HAKEM” BROŞÜRÜNDE YAZANLAR
 
Zaten basın tribününde maç öncesi dağıtılan tanıtıcı “Var” broşüründeki 1. Maddede şunlar yazıyor:
 
- Video Yardımcı Hakem sisteminin amacı tüm kararlarda yüzde 100 doğruluk elde etmek değildir. Var’ın genel felsefesi “minimum müdahale-maksimum yarar”dır.
 
- Her türlü kararı her zaman hakem verecektir. Hakemin kararı yalnızca video incelemesi bariz bir hatayı gösteriyorsa değiştirilebilir.
- Buradaki doğru soru “Karar doğru mu?” değil, doğru soru; “Karar bariz bir şekilde yanlış mı?”
 
3. Maddedeki şu kurallar da çok önemli:
 
- Nihai karar her zaman hakem tarafından verilecektir.
- İncelemeyi yalnızca hakem başlatabilir, Var, hakeme sadece inceleme önerisinde bulunabilir.
 
***
Yukarıda TFF’ye Var’la ilgili önerimin Var broşüründeki alıntıladığım satırlarla karşılaştırılmasının yararlı olacağını, sorunu ve çözümü netleştireceğini düşünüyorum. Aynı şekilde, Göztepe-Y. Malatyaspor maçının orta ve yan hekemleriyle Var hakemi Palabıyık’a da önerilerimi Var broşürü eşliğinde bir kez okumalarını ve yönetim tarzlarına özeleştirel gözle bakmalarını salık veririm. Birlikte hem maçı hem de Göztepe’yi adeta doğradılar. Belki ağır bir ifade ama başka türlü o gerçekliği ifade edemezdim.
 
Muzaffer Ayhan Kara Odatv.com
 

FacebookMySpaceTwitterDiggDeliciousStumbleuponGoogle BookmarksRedditNewsvineTechnoratiLinkedinMixxRSS FeedPinterest